Trả lời nhanh
Không có câu trả lời chung kiểu «tấm pin chịu được bão cấp X». Datasheet tấm pin ghi khả năng chịu tải cơ học bằng đơn vị Pa (pascal) cho mặt trước và mặt sau, được thử nghiệm với cách lắp hãng quy định. Con số đó chỉ cho biết bản thân tấm pin cứng tới đâu. Còn hệ trên mái nhà bạn có trụ được một cơn bão hay không phụ thuộc khung, kẹp, số điểm bắt vào xà gồ và độ chắc của mái.
Thực tế sau giông bão, hư hỏng hay gặp là tấm bị tốc do kẹp lỏng, chân đế bắt vào tôn mỏng mà không vào xà gồ, hoặc mái tôn bị bóc cả mảng. Hiếm khi do tấm pin tự vỡ vì gió. Bài này giải thích cách đọc thông số, các vị trí rủi ro cao và việc cần kiểm tra định kỳ.

Đọc đúng thông số tải trọng trên datasheet
Tải mặt trước và tải mặt sau
Datasheet thường ghi hai con số. Tải mặt trước tượng trưng cho lực đè xuống như tuyết hoặc gió thổi ép. Tải mặt sau tượng trưng cho lực hút ngược lên do gió, thường nhỏ hơn tải mặt trước. Nhiều mẫu tấm phổ biến ghi các mức kiểu 5.400 Pa mặt trước và 2.400 Pa mặt sau; đây là ví dụ thường gặp, con số đúng của từng model phải tra datasheet. Với gió bão ở Việt Nam, con số mặt sau đáng quan tâm hơn.
Thông số chỉ đúng khi lắp đúng cách hãng quy định
Sổ tay lắp đặt của hãng quy định vị trí kẹp trên cạnh khung, loại kẹp, số kẹp. Tải trọng ghi trên datasheet gắn với cách lắp đó. Kẹp sai vị trí, ví dụ quá sát góc tấm, thì tấm có thể không đạt mức tải đã ghi. Muốn biết thông số tấm có đáng tin không, xem thêm bài chứng chỉ IEC tấm pin.
Vì sao không quy đổi thẳng Pa sang cấp bão
Lực gió tác động lên tấm phụ thuộc tốc độ gió giật, độ cao công trình, vị trí trên mái, góc nghiêng và khe hở dưới tấm. Cùng một cơn gió, tấm ở giữa mái chịu lực khác hẳn tấm ở mép mái. Vì vậy một con số Pa không đổi được thành một cấp bão cụ thể nếu không tính cho từng công trình.
Điều thật sự quyết định: khung, kẹp và mái
Chân đế phải bắt vào xà gồ
Lực hút gió truyền từ tấm qua kẹp, ray, chân đế xuống mái. Chân đế chỉ bắt vào tấm tôn mỏng mà không vào xà gồ là mắt xích yếu nhất. Khi khảo sát, kỹ thuật phải xác định vị trí xà gồ để bắt đúng.
Đủ số điểm bắt và khoảng cách hợp lý
Số chân đế trên mỗi thanh ray và khoảng cách giữa chúng quyết định lực phân bổ lên mỗi điểm. Bớt chân đế để tiết kiệm là rút bớt độ an toàn khi có gió lớn.
Kẹp siết đúng lực
Kẹp quá lỏng thì tấm rung và dần tuột. Kẹp quá chặt có thể làm cong khung tấm. Siết theo lực hãng khuyến nghị và kiểm tra lại định kỳ vì ốc có thể lỏng do giãn nở nhiệt.
Mái bản thân phải chắc
Nếu tôn mái đã rỉ, vít mái cũ lỏng, xà gồ mục, thì dù giàn pin làm tốt, gió vẫn có thể bóc cả mảng mái mang theo tấm. Kỹ thuật lắp trên từng loại mái có trong bài cách lắp điện mặt trời trên mái tôn, mái ngói.

Những vị trí và loại mái rủi ro cao
| Tình huống | Vì sao rủi ro | Cách giảm rủi ro |
|---|---|---|
| Mái tôn mỏng, xà gồ thưa | Điểm bắt yếu, tôn dễ bị xé quanh vít | Gia cố xà gồ, bắt chân đế vào kết cấu chịu lực |
| Tấm sát mép mái, góc mái | Gió giật tập trung mạnh ở mép và góc | Chừa khoảng cách với mép, tăng điểm bắt |
| Mái bằng dùng khung nghiêng cao | Gió lùa dưới tấm tạo lực nâng lớn | Hạ góc nghiêng, neo chân đế chắc, tính lại khung |
| Nhà cao, đứng riêng lẻ, ven biển | Không có công trình xung quanh cản gió | Thiết kế khung theo khảo sát riêng |
| Hệ lâu năm chưa bảo trì | Ốc, kẹp lỏng dần, rỉ sét | Kiểm tra trước mùa mưa bão |
Mái bằng và sân thượng có đặc thù riêng về khung, xem bài điện mặt trời mái bằng, sân thượng.

Kiểm tra định kỳ trước và sau mùa bão
Trước mùa mưa bão
Nhờ kỹ thuật kiểm tra kẹp giữ tấm, ốc khung, chân đế, dây DC có bị võng hay cọ xát, tiếp địa. Đây là việc trên mái, cần người có bảo hộ. Lịch bảo trì gợi ý có trong bài bảo hành, bảo trì điện mặt trời.
Khi có dự báo bão lớn
Không leo lên mái để tháo tấm hay chằng buộc vào phút chót, rất nguy hiểm. Dọn các vật dụng rời trên sân thượng có thể bay vào tấm pin. Nếu có kế hoạch ngắt hệ theo hướng dẫn của đơn vị lắp, làm từ dưới đất ở tủ điện trước khi gió lên.
Sau bão
Quan sát từ dưới đất: tấm có lệch hàng, cong, vỡ kính không; mái có tốc không; app có báo lỗi, sản lượng một chuỗi có tụt không. Không chạm vào tấm hoặc dây bị rơi, vì tấm còn phát điện khi có ánh sáng. Quy trình chi tiết xem bài kiểm tra điện mặt trời sau bão giông. Nếu kính tấm bị nứt, đọc thêm tấm pin bị vỡ kính có dùng được không.

Nên hỏi gì đơn vị thi công về chịu gió
Chân đế bắt vào đâu, bao nhiêu điểm
Yêu cầu giải thích vị trí bắt vào xà gồ và số chân đế trên mỗi hàng. Đơn vị làm cẩn thận sẽ trả lời cụ thể theo khảo sát, không trả lời chung chung là «chịu được bão».
Có gia cố mái không, chi phí tính thế nào
Mái yếu phải gia cố trước, chi phí được báo riêng theo khảo sát thực tế.
Bảo hành thi công gồm những gì
Hỏi rõ bảo hành thi công có gồm kẹp lỏng, khung xô lệch, thấm dột quanh chân đế không. Hư hỏng do thiên tai vượt khả năng thiết kế thường không nằm trong bảo hành thiết bị, nên hỏi thêm về bảo hiểm tài sản nếu công trình ở khu vực hay có bão.
Khảo sát kết cấu mái trước khi lắp
Khảo sát tận nơi là bước bắt buộc để thiết kế khung phù hợp với mái và vị trí công trình. Nhận báo giá điện mặt trời kèm khảo sát mái từ METASOLAR, xem gói theo hóa đơn tại trang điện mặt trời hộ gia đình, hoặc gọi 0888 068 666.
Đọc thêm: vùng hay có dông lốc: mưa đá có làm hỏng tấm pin mặt trời không?.
Câu hỏi thường gặp
Tấm pin có bị gió thổi bay nguyên tấm không?
Có thể xảy ra khi kẹp lỏng, thiếu kẹp hoặc chân đế không bắt vào kết cấu chịu lực. Tấm lắp đúng sổ tay hãng, khung bắt chắc vào xà gồ thì rủi ro thấp hơn nhiều.
Tấm pin công suất lớn, kích thước to có chịu gió kém hơn không?
Tấm lớn có diện tích đón gió lớn hơn nên lực trên mỗi tấm cao hơn. Vì vậy vị trí kẹp, loại ray và số chân đế phải tính theo kích thước tấm, không dùng chung cách lắp của tấm nhỏ.
Có nên tháo tấm pin xuống khi có bão không?
Không nên tự tháo. Leo mái lúc gió mạnh rất nguy hiểm và tháo lắp sai còn làm hỏng đầu nối, khung. Việc cần làm là kiểm tra kẹp, khung trước mùa bão.
Lắp điện mặt trời có làm mái dễ tốc hơn không?
Nếu mái yếu mà giàn pin bắt vào tôn thay vì xà gồ thì có thể tăng rủi ro. Lắp đúng kỹ thuật, chân đế bắt vào kết cấu chịu lực và mái được gia cố khi cần thì không làm mái yếu đi.
Bảo hành tấm pin có gồm hư hỏng do bão không?
Bảo hành thiết bị thường chỉ gồm lỗi vật liệu và lỗi sản xuất. Hư hỏng do thiên tai thường không thuộc phạm vi này, cần đọc kỹ điều khoản và cân nhắc bảo hiểm tài sản.
Cần tư vấn cụ thể cho nhà bạn? Gọi 0888 068 666 hoặc xem bảng giá — METASOLAR báo giá chính xác trong 5 phút.